Сағи Жиенбаев «Әлия»

Карамысова Динара Бекеновна
Бастауыш сынып мұғалімі
.
.
Мақсаты:    
  1. қазақ батыры Әлия Молдағұлова туралы мәлімет беру; 
  2. Әлиянің ерлігін мақтан тұту; патриоттық сезімін ояту;
  3. өз отанын сүюге, құрметтеуге, қорғауға, тәрбиелеу.
  4. Ұлы Отан соғысында ерлік көрсеткен ата — бабаларымыздың ерлік істерін қастерлеп, рухын көтеру, үлгі өнеге тұту. Оқушыларды адамгершілікке, отанын сүюге, оны қорғауға баулу. Отанға деге сүйіспеншілігін арттыру.
Әдіс-тәсілдері: баяндау, түсіндіру,ой туғызу, қызығушылығын ояту
 Сабақтың көрнекілігі: Соғыс туралы жазылған сөздер, портреттер мультимедиа, буклет, кітаптар.
 Компьютер: слайд презентациясы, үнтаспа-«Әлия» әні, видио-ролик «Мергендер».
 
Сабақтың  барысы:
І.Ұйымдастыру  кезеңі
  Greetng: —good morning children! I’m very glad to see you!
  • Сәлеметсіздер ме, оқушылар! Бүгінгі сабағымызда қонақтар отыр, олармен де амандасайық.
  • O’k and now in English.
Warm-up: And now please, smile everybody!
2.Топқа бөлу:
   1-топ «Ынтымақ» тобы
   2-топ «Жеңіс» тобы
  3-топ «Азаттық» тобы
 
ІІ.Checking home task:
  • And now, what was your home task? I give you one minute for revision your homework. Please, start review. (Үй жұмысын қайталау)
 Үйге  берілген Сәду Машаков «Мәншүк»  өлеңін мәнерлеп жаттау
-Бастардың алдында бағалау критерийіне көніл бөлеміз: 
Бағалау критерийлері:
«5» бағасы – нақты, басқа біреудің көмегінсіз айту, мәнерлеп оқи алады.
«4» бағасы- өленді жатқа айта алады, бірак кейбір жерде сөздердің орнын аустырып жібереді.
«3» бағасы- өленді біледі, бірак дұрыс айта алмайды.
«2» бағасы- өленді мүлдем айта алмайды.
— The time is over, who wants to start? (Кім бастайды?) O’k the first group6 the next second group and the last the third group. (бірінші топ бастайды, содан кейін екінші топ, соңғы 3 топ)
 
ІІІ.Үй  тапсырмасын  қорытындылау
Мәншүк  өлеңінің  авторы  кім?
Рустамқызы Риза Мәншүк өмірі  туралы баяндағысы келіп отыр. Бәріміз тындаймыз.
 
ІҮ. Жаңа  сабақ
Кіріспе: «Әлия» өленіне оқушылар дайындаған биі. (тамашалап болғасын мұғалімнің кіріспе сұрағы).
— Оқушылар орындаған би кімге арналған? Қалай ойлайсындар? (оқушылардың жауаптары, оқушылар тақырыпты өздері ашады). Иә, дұрыс. Бүгінгі сабағымыз қазақ елінің батыр қызы-Әлия Молдагуловаға арналған.
— And now, look at the screen please. (presentation-video material). Pupils answer the question about her life. (оқушылар слайдты қарап болған соң, бірнеше сұрақ қойылады)
Questions:
  • When she was born?
  • What was the name of her father?
  • When she went a war?
  • Where she lived?
Poem by pupils into 3 language:
There was a war.
And people were killed.
And went for the Motherland soldiers.
He fought. 
And he was brave
And beat the Nazis all in a row.
 And so he went to Berlin
Four years fought.
So I’m on my grandmother’s dad
All Victory Day
Told.
Алия
Как много уже лет прошло с тех пор,

Когда девчонкой юной, очень смелой.
Ты бросив на врага свой гневный взор,
Вдруг поднялась в атаку тогда первой.
Ты прожила всего лишь восемнадцать лет!
Но подвиг твой века переживет.
В душе ты каждого оставила свой след,
И с именем твоим страна живет.
Твой подвиг будем помнить Алия!
Ты символ мужества и символ славы.
Тобой гордится Казахстанская земля,
И в честь тебя назвали улицы, бульвары.
 
Шолпан жұлдыз — өзіңсің шоқтай жарық
Көз алмаймыз көркіңнен тоқтай қалып
Туған жердің төсінде мәңгілікке
Тұр ғой сенің жүрегің оттай жанып.
Әлия — ару қызы сен халқымның
Әлия — батыр қызы сен халқымның
Ерке құсы сен даламның!
Осы Мәншүк және Әлия батыр қыздарымыздың ерлігін ешқашан ұмытпаймыз.
 Дәл  осынау жадыраңқы жай күні
 Болса дағы қай ғасырдың қай жылы
Ұлы Отаным басым иіп бір минут,
Есіне алмақ сол бір апат қайғыны
/1 минут үнсіздік, үнтаспадан жай ғана ән естіледі/
 
Ү. Мәтінмен  жұмыс
-Казір «Әлия» өлеңін жазған ақынның өмірімен қысқаша танысамыз.
-Сағи Жиенбаев 1934 жылы 15 мамырда Ақтөбе облысының Байғанин ауданындағы Оймауыт деген ауылда дүниеге келген. 1955 жылы Қызылорда қаласындағы педагогикалық институтты бітіргеннен кейін, Жезқазған руднигінде мұғалім болып қызмет істеген. Оның аудармасында Байронның, Пушкиннің, Лермонтовтың, Гамзатовтың және басқа әлем әдебиетінің классиктерінің өлмес туындылары қазақ тілінде тамаша сөйледі. Сағи Жиенбаев — талантты ақын. Оның «Қарлығаш», «Сыйлық», «Менің көршім», т. б. өлеңдер жинағы жарық көрген.
-Ендеше бүгін Сағи Жиенбаевтың Әлия апамызға арнап жазған «Әлия» өлеңімен танысамыз.
 Кітаппен жұмыс
-Барлығы өлеңді өз беттерінше бір рет оқиды, өлеңді әр оқушыға оқыту.
Сөздік жұмысы
Мәрмәр – сәнді құрылысқа пайдаланылатын жылтыр тас
Сұрақ – жауап
  1. Өлеңнің авторы кім?
  2. Өлең кім туралы?
  3. Әлия туралы не білесің?
Сергіту минуты
Көк аспанда күн күлсін
Бірге күлсін бүлдіршін
Ұл қолында ту жүрсін
Қыз қолында гүл жүрсін
Қанат қақсын көгершін
ҮІІ.Талдау (топтық  жұмыс)
          1-топ: Синквейн әдісі бойынша бес жол өлең құрастыру
          2-топ: Кластер құрастыру
          3-топ: Екі өленді салыстыру
 
ҮІІІ.Қорытынды.
  -Жаңа сабақта екі өлеңді салыстырған кезде бір-бірін байланыстырған тақырып «соғыс»-«war» ал оған қарама-қарсы сөз  «бейбітшілік»-«peace». Алдыңыздардағы бейбітшілік символы «ақ көгершінге» батыр қыздарымызға алғысымызды жазамызда жүрекке жабыстырамыз.
Оқушылардың жазған алғыстарымен сабақты аяқтаймыз.
ІХ. Үйге тапсырма:Мәнерлеп оқу.Бағалау.